Pulmonoloji: Göğüs Hastalıkları

KOAH ve Amfizem Nedenleri, Belirtileri ve Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

KOAH ve amfizem hastalıkları benzer nedenlerle oluşan, birbirinin içinde bulunan kronik akciğer hastalıklarıdır. Tedavinin birinci koşulu sigara kaynaklıysa sigarayı bırakmaktır. Diğer nedenlerden kaynaklanıyorsa eğer nedenler ortadan kaldırılmalıdır.

KOAH ve Amfizem

KOAH; akciğerlerde geri dönüşsüz, tedavi edilemeyen sürekli solunum yollarını tıkayıcı bir hastalık olarak tanımlanmaktadır. Amfizem ise; akciğerlerde uç hava keselerinin anormal ve kalıcı olarak genişlemesiyle ortaya çıkan kronik bir rahatsızlıktır. Her iki hastalığın da nedenleri aynıdır. Bunlar;

  1. Sigara ve tütün mamullerinin tüketimi
  2. Aşırı kirli havaya uzun süre maruz kalmak
  3. Kimyasal maddelerle uğraşan kişilerin kimyasalların kullanımında ortaya çıkan gazların solunması
  4. Genetik faktörler

amfizem ile ilgili görsel sonucu

KOAH ve Amfizem Belirtileri Nelerdir? 

  • Nefes darlığı (Dispne)
  • Öksürük
  • Balgam
  • Eforla yaşanan dispne zamanla dinlenim durumunda bile kendini göstermekte, hasta günlük işlerini yapmakta zorlanmaktadır. 

Akciğerlerin yapısında nefes aldığımızda açılarak havayı kabul eden, aldığımız hava ile kanda bulunan CO2’nin difüzyonla değişmesini sağlayıp CO2’den zengin havayı dışarı atarken bir miktar kapanan kaha keseleri (alveoller) bulunur. Alveoller, bebeğin doğduğu anda ağlamasıyla surfaktan maddesi yardımıyla açılır ve bir daha kapanmaz. Anatomik olarak nefes almadığımız durumda gevşer ama kapanmaz.

Alveollerin anormal genişlemesi ve kapanamaması amfizem hastalığına neden olur. Nefes aldığımızda alveoller ve kandaki gaz değişimi olmadığı zaman, kronik bronşit hastalığı ortaya çıkmaktadır. Amfizem hastalarının çoğunda kronik bronşit görülür. 

Kronik bronşiti olan her hastada az da olsa amfizem, amfizemi olan her hastada az da olsa kronik bronşiti olduğu saptandığından son 20-25 yıldır bu iki hastalık birleştirilerek KOAH (Kronik obstrüktif akciğer hastalığı) adıyla adlandırılmaya başlanmıştır. Ancak bazı KOAH hastalarında amfizem bazılarında ise kronik bronşit daha ön plandadır.

KOAH ve Amfizem Hastalığında Tedavi Yöntemleri Nelerdir?

 Amfizem KOAH nedeni neyse ortadan kaldırılmalıdır. Hasta sigara içiyorsa bırakmalı, kirli havaya maruz kaldıysa ortamını değiştirmelidir. Sadece sigara tiryakileri değil aslında pasif içicilerde ihtimaller dahilinde hastalıklar için risk altındadır.

KOAH, amfizeme göre daha sinsi ilerleyen kendini belli etmeyen bir rahatsızlıktır. Sigara içen kişiler Kronik Obstrüktif Akciğer hastalığı belirtilerindeki öksürük ve balgamı sigara kaynaklı olduğunu düşünürler ve önemsemezler. İstatistiksel olarak 2 yıldır, 3 ay süren öksürük ve balgam şikayetleri ile hastaneye başvuran kişilerde Obstrüktif Akciğer hastalığı teşhisi konulmuştur. 

20 yıldır günde en az 1 paket bir fiil sigara içen kişilerde KOAH’ın görülme ihtimali çok yüksektir. Sigara miktarı arttıkça hastalığa yakalanma ihtimali de o kadar artmaktadır. Türkiye’de yaklaşık 3 Milyon hasta olduğu bilinmektedir. Her 10 hastadan 9’u hasta olduğun bilmemekte, her sigara içen 6 kişiden 1’i bu hastalığa yakalanmaktadır. 

KOAH ve Amfizemli hastalarda ilaç ve cerrahi tedavi

Alveol anormal genişlemesinde tedavi yöntemi olarak rahat nefes alabilmek için ilaçlar verilebilir. Başlangıç döneminde fark edilen hastaların tedavileri mümkündür. İlerleyen dönemde hekim ameliyatla genişlemiş bölgenin çıkarılmasını önerebilir. Riskli bir ameliyattır. Ameliyat sonrasında ölüm oranı %5-10 civarındadır. 

Kronik tıkayıcı akciğer hastalığında ise erken dönemde fark edilen hastaların bir kısmında tedavi mümkündür. Verilen nefes açıcı ilaçlar ve tıkanmaya neden olan sekresyonun atılmasına yardımcı ilaçlar hastayı büyük ölçüde rahatlatmakta, egzersiz sırasında dispne yaşamalarını engellemektedir. 

Hastalıklarda cerrahi tedavi riskli olduğu için, bronkoskopi (ışıklı kamera sistemiyle solunum yollarının incelenmesi) yöntemi ile tıkanan, fazla havalanan amfizemli bölgelere *Endobronşial Valf Yöntemi adı verilen yöntemle valfler yerleştirilir. Havanın soluk verme esnasında hedeflenen akciğer kısmından çıkmasına olanak tanıyarak sönmesini kolaylaştıran tek yönlü kapakçık sisteminden oluşmaktadır. Bu yöntemde, bronş içine yerleştirilen valfler bu alanların sönmesini sağlayarak fazla havalanmayı azalttmaktadır ve cerrahiye gerek kalmadan belirtileri hafifletmektedir. Bu yöntem sayesinde amfizemli hastaların efor kapasiteleri ve yaşam kaliteleri artar ve nefes darlıkları azalmaktadır. 

Kullanılan yöntemlere rağmen hastalıklarda iyileşme olmaması hatta tablonun kötüleşmesi geriye tek bir seçenek bırakıyor. O da akciğer naklidir. Ülkemizde akciğer nakli gerçekleştirilen hastalar vardır. 

Sigara insanın kendi kendine yapabileceği en büyük kötülüktür. Sigaranın bırakılması ve düzenli egzersiz, spor yapılması sigara içilen döneme göre yaşam kalitesini arttıracak, sigaranın vücutta yarattığı etki yavaş yavaş kaybolacaktır. 

Kaynaklar



1 yıldız2 yıldız3 yıldız4 yıldız5 yıldız (1 oy, ortalama: 5,00 puan
Loading...